Hai casos nos que o coche presenta claras vantaxes, como cando nos desprazamos a lugares remotos ou transportamos cargas demasiado pesadas, pero tamén é certo que moitos outros desprazamentos son perfectamente viábeis se empregamos medios dos que moitas veces desprezamos o seu potencial. Vexamos o caso concreto dun desprazamento moi común entre a poboación do Morrazo: Povisa (Vigo) – Porta do Sol – Cangas.

Coincidindo coa Semana europea da mobilidade, Verdegaia realizou, nunha solleira tarde dun mércores, unha comparativa interurbana de medios de transporte que permitiu analizar diversas variables segundo o medio utilizado: coche, bus, andar+barco ou bici+barco.

Unha rápida análise da táboa permite concluír que:

• A pesar das constantes medidas promotoras do que é obxecto (investimento en vías de alta capacidade ou eliminación da peaxe en Rande), o automóbil non conseguiu rematar o traxecto en primeiro lugar. Emitiu máis gases á atmosfera, xerou máis ruído e necesitou 68 minutos fronte aos 51 da intermodalidade barco+bici.
• A ausencia de medidas incentivadoras da intermodalidade ficou patente no cobro polo transporte da bici no barco, retirando competitividade a este modo de transporte.
• A inexistencia dun transporte metropolitano levou a que a combinación de bus urbano co bus interurbano fose a máis cara (ter que mercar dous billetes) e a máis lenta (falta de coordinación entre ambas concesionarias).
• O desprazamento a pé+barco foi o máis barato, o máis san xunto coa bici e tardouse practicamente o mesmo có desprazamento en coche.

“Nada se fixo para evitar que o billete de barco subise máis do 20% dende 2009”

A ría de Vigo ofrece enormes posibilidades aos que vivimos na súa bisbarra. En materia
de mobilidade permítenos aproveitar un medio de transporte pouco común e que organizado racionalmente ofrece enormes vantaxes sobre o caduco modelo centrado no coche/moto. Terá sentido seguir destinando o erario público a subvencionar a peaxe de Rande ou a (mal)gastar 60 millóns no desdobramento do corredor do Morrazo, cando simultaneamente nada se fai para evitar que o billete de barco subise máis do 20% dende 2009?

Autoría Verdegaia.

A  estratexia do sistema é ben clara. Por unha parte “A operación no Barrio do Cura“ é presentada dun xeito moi favorable á opinión pública “(xa que) vai moito máis alá da construcción de 350 viviendas, xa que inclúe unha nova ordenación de todo o ámbito, a ampliación da superficie do Paseo de Alfonso ata duplicalo, e a creación de parques e prazas, ademáis dun vial que conectará Elduayen con Torrecedeira (…) e un centro comercial de 12.000 m2 que tamén se extende baixo a praza pública de 5.000 m2” (1); mentres que se manten á cidadanía desinformada sobre do que houbo e ainda hai na parte sur do Casco Vello.

Así, os medios do sistema nunca falan dos múltiples procesos (legais, ilegais e alegais) de enaxenación, limitación, destrucción, deterioro e abandono dos diferente tipo de propiedade pública e bens e servizos comúns que hai na “Área de Planeamento Remitido Barrio do Cura”(APRBC)(2).

“É evidente que o proxecto de Karpin implica unha fonda alteración do conxunto histórico do Casco Vello. Estase a infrinxir a lei de Patrimonio Cultural ”

Atentado contra o Patrimonio Cultural galego. A maior parte da APRBC pertence ao Ben de Interese Cultural (BIC) “Conxunto histórico-artístico do Casco Vello de Vigo”. Por moito que diga a Dirección Xeral de Patrimonio da Xunta de Galicia, é evidente que a consecución do proxecto de Karpin significaría unha fonda alteración e destrucción da “estructura urbana e arquitectónica do conxunto histórico e as características xerais do ambiente e da silueta paisaxística”(3) , desta parte sustancial do BIC Casco Vello.

• As pervivencias da antiga horta e bosque do Convento de San Francisco do Berbés (orixinados na Idade Media), desapareceran, xalonados polas novas edificacións e a estrada.
• O  mesmo edificio do Convento (do s. XVII, un dos edifícios máis antigos de Vigo) verase asoballado polas novas construccións. Ate incluso vaise erixir un edificio de 4 plantas no seu patio traseiro.
• O  lavadoiro da Barroca (o único do Casco Vello e de todo o centro de Vigo) verase fondamente perturbado pola estrada que pasará a súa mesmiña beira.
•  A totalidade da barriada de Santa Marta, as casas vilegas do extremo sur de Poboadores e boa parte do Barrio do Cura (do s. XIX) desaparecerán.
• A rúa Poboadores (orixinaria do s. V) verá altamente alterada a súa vida polo transíto de coches que traerá o vial Torrecedeira-Elduayen.

Merma das equipacións urbanas:

• Desmantelamento do “Asilo dos ancianos desemparados”. O convenio asinado entre Concello e as “Hermanitas” recalificou a parcela de 2.968 m2 do Asilo de anciáns, pasando de ser “equipamento urbano” a ter un “aproveitamento lucrativo”.
• A “Casa da Caridade de Vigo” perderá a cuarta parte da superficie da súa infraestructura. Trala demolición de parte do edificio e a totalidade do seu patio, farase un novo parque de propiedade privada e un edificio de 4 plantas.
• A  “Residencia de estudiantes San Francisco de Asís”, perderá o seu xardín de 1.075 m2 para a construcción de dous edificios de 5 plantas e un patio de uso e propiedade privada.

Permutas enganosas da propiedade pública. Os especuladores fachandean de que na APRBC haberá máis 5.000 m2 de espazos públicos; certo é, pero tamén hai que sinalar que 2.262 m2 xa eran de propiedade pública anteriormente. Por exemplo no Convenio do Asilo, inclúese a cesión á propiedade privada de 255 m2 da propiedade municipal correspondentes ao parque que está baixo o Paseo de Alfonso XII. Ese espazo elevarase ata a cota do Paseo. Os promotores poderán adicalo volume baixo a praza a aparcamento. Este novo “espazo libre de uso público”, ainda que de propiedade privada, será un magnífico “mirador” ao edificio de 4 plantas que está previsto erixir enfrente.

“Perderánse 8.000 m2 de zona verde no centro de Vigo”

Destrucción de bens naturais:

• O  proxecto de Karpin significará a perda duns 8.000 m2 de zona verde no que se atopan especies vexetais como nogeiras, loureiros, pesegueiros,… e é hábitat de gatos, paxaros, abellas e outros invertebrados. Este espazo tamén é aproveitado como terra de labranza por diferentes persoas e colectivos
• As novas construccións afectarán ao solo e subsolo, co cal é previsible que o acuifero que nutre o lavadoiro de Poboadores e fonte da Barroca desapareza para sempre.
• A apertura do novo vial supondrá que a Oliveira de Vigo, verase rodeada e abafada por ainda máis tráfico.

1Pastoriza, J. “Patrimonio da el permiso final al plan del Barrio do Cura y el Concello lo aprobará en dos semanas”; Faro de Vigo 20-4-14.

2 Toda a información aqui exposta basease no Plan Especial de Protección e Reforma Interior do Casco Vello de Vigo, aprobación definitiva, decembro 2006.

3 Art. 46.2 da Lei 8/1995, do Patrimonio Cultural de Galicia. A infracción está sancionada con ata 600.000 euros .

Uxío Reinoso Maset

.

Este proceso pódese observar no barrio do Casco Vello, o cal sufriu o abandono durante anos por parte do concello provocando unha degradación dos tecidos sociais, facendo esta área nada atractiva para o resto da veciñanza. Hoxe, o Consorcio do Casco Vello está a impulsar políticas de rehabilitación do barrio a través da compra de inmobles e locais que, tras a súa recuperación, ofrécense a baixo custe co obxectivo de facer o barrio máis atractivo ao consumo e ao resto da poboación. Pero isto ten un dobre fío, xa que o fin é facer atractiva a entrada de capital privado, construtoras e axentes financeiros, os cales procurarán facer negocio especulativo co barrio.

“O concello pechou Sereos, un centro de atención a drogodependentes que ficaba na rúa Elduayen, co pretexto de falta de presuposto.”

Estas políticas producen o desprazamento das persoas con menos recursos como é o caso dos drogodependentes e as prostitutas. Deste xeito, o concello pechou Sereos, un centro de atención a drogodependentes que ficaba na rúa Elduayen, co pretexto de falta de presuposto. Máis lonxe da realidade, instalouse unha unidade móbil que rematou integrándose no albergue de Marqués de Valterra. Isto deixa claro os intereses económicos que existían nesta decisión política do peche. Outra medida é o labor que se está facendo coa compra de prostíbulos na Ferrería, o cal non supón unha solución real para as prostitutas, que se verán na obriga de desprazarse a outras zonas que non se constitúen como atractivas para o turismo e ao proceso de tercialización que queren fomentar na cidade.

Autorría: Angel Jodorkovski.

Foto: Septem Trionis.