Dende que en Abril de 2013 saiu do prelo o primeiro número da nosa revistiña, n’A Boia agradecemos, ou mellor dito congratulamonos (xa que a Boia somos todas nós), de que máis de 80 persoas individuais e 40 colectivos teñan participado nesta pequena gran obra de empoderamento popular.

Ilustración da segunda entrega de “Govi, á busqueda dos restos da Balea Mecánica” (A Boia nº 7).

Ao longo de 24 meses cunha tirada media de entre 150 e 220 exemplares distribuidos en 30 locais de Vigo, Cangas, Moaña, Nigrán, Baiona, Gondomar e Pontevedra, a nosa voz de contracultura e pluralidade se teña espallado pola nosa comarca.

Parabens para todas as persoas que fixemos e estamos ainda a facer posible a alternativa na comunicación social:

Autoras dos artigos, viñetas, fotografías e  ilustracións artísticas:
Guillermo Crego, Juan Pablo Forti, Álvaro Rodríguez, Asociación Viguesa Pola Memoria Histórica do 36, Grupo de Apoio a Campaña Cárcere=Tortura, Uxío Reinoso, Lorena Avalo, Daniel Ordás, Iria Cobaleda, AC Bou Eva, Bort, Fiare, Begoña Outeiro, Miguel A. Quinteiro, Rafa Mayoral, Antón Verissimo, Tayone, Daniel García Reigosa, Eduardo Garzón Espinosa, Carlos Pérez, Martín Barreiro Cruz, Daniel Álvarez Bouzó, Verdegaia, Raquel Hernández, Anxeles Bouzó, Asociación Universitaria Enrique Ruano, Enrédate Radio, Amigos da Terra, Educación sen Fronteiras, AC Caleidoskopio, Marcha Mundial das Mulleres, Galicia, Carlos Casal, Carlos Arrojo, Alberto Lema, Piñeiro de producción de O Monte é nos_Sachando no procomún, Juan Santiago Ruetter, Jose Manuel Estévez, HspadA Photography, Estudio RURban, Alexandre Doucin, María Ríos e Fátima Ruiz, Begoña C. Ríos, Serxio Regueira Gómez, Miguel Pardellas Santiago, Guillermo Cid Felpeto, Grupo de Axitación Social, Pels, Gael Sande Avendaño, Rede de Mulleres veciñais contra os malos tratos de Vigo, Protectora de Animais os Biosbardos, Toni Martínez, Peri, Centro Social LUME!, Araceli, Nin Vaca nin Boi, Lapsus distribuidora alternativa, 15-M Conciencia Social, Treboadas, Oficina de Dereitos Sociais – Coia, Parroquia “Cristo da Victoria“ Coia, Monster Rat, Brocolina, Manolo Pipas, Transeún3, Iago Alonso, Observatorio de Dereitos Humanos, Civiles e Políticos, Asociación Avogados Novos de Vigo, Ratart, Montse Piñeiro, Xavier Núñez Bértolo, Pablo Fresneda, Cobe, Lilasempre, B. Arce, Baladre, Lucía Maina, Rede de Solidariedade Popular de Vigo, Cesar Lema Costas, Cruz Martínez, Vigodumbre, Tankollectif, Utopía Foro, Oscar Lomba, Quemenarras, Colectivo “As primaveras do Barrio do Cura“, Fou, Celso López, Eskío, Adataberna, Ratona Chernobil, Interno 29554, Exilio Galego en Oporto 1975, As Ghatas Salvaxes, Xosé  Luís Méndez Ferrín, O cronista, a Subcomandante Chipirona e a Camarada Laminaria, Ines Casarejos, Antonio Maestre, Foro Galego de Inmigración, Carmen Rodríguez López, Rat Monstreaux, Ilustrísima’s, Espazo Vegafeminista, Asemblea Aberta de Coia, Azagra, Silvia Pérez (Shivi) e Duncan Hill

Foto de “r2hox” do mural de “Mou” en Ordes, que ilustro o artigo “Axudas de Emerxencia Municipais” de ODS de Coia (nº 11 d’A Boia)

Fotógrafas, que ilustraron os artigos.
Galicia Contrainfo, Miriam do Roxo,  Fran Riveiro, Lau, Governo de Minas Gerais, Ferdinand Reus, Esculapio Pérez, Septem Trionis, Emilio García, Manuelc2005, Cristian Navarro, Angela Musat, r2hox, C. Kogo, Zacarias Abad, Rock Cohen, Zuhair Ahmad, Imágenes en Acción, Xornal Certo, LaVegui, Gael Contreras, Ektarama, Andres Bedia, Contando Estrelas, Rodada.net, Han Soete, Fotomovimiento, Ernesto Ilkerman, Whiteafrican, Jose Pablo Porras Monge, Adriano Agulló, Fernando Valenzuela, Montecruz, Lorena Pajares, Ondrej Kloucek, Maria_lc, son de Bueu, Ana Botella Crew, Willy Gobetz, Antonio Marín Segovia, Sanbec, Marea de Vigo, Chiu Longina, Darwin Bell, Bringo, Eser Karadag, Felixbernet, Equanimal, JFabra e Juantiagues
Traductoras e correctoras ortográficas
Tera Blanco, Begoña Outeiro, Araceli e Trinidad Pérez,
Maquetación
Ramón Fernádez Posada, Juan Álvarez e Uxío Reinoso.
Repografía
Guillermo Crego (Lapicero)
Equipo Redacción
José Moreno, Guillermo Cid Felpeto, Alberto Larrañaga, Alberto Ardid de Cabo, Manuel Vasconcellos, Oscar Penedo, Oscar Vilariño e Uxío Reinoso.

Acto de Presentación da Plataforma ECOAR ))), onde tamén se lanzou o nº 1 d’A Boia

Cadea de distribución dos exemplares e caixiña
Ánxeles Bouzó, Martín Barreiro, Antón Infante, Uxío Reinoso, Alberto Larrañaga, Laura Tantes e o Grupo de Acción de ECOAR)))
Locais
– Vigo: CS Bou Eva, Café Bizarre, Ferriñas, Irmandiños, De 4 a 4, Quiosco La Prensa, Distrito 9, Café Uf, CSA Cova dos Ratos, Bar Princesa, Bar Hipólito, Tetería Rosalinda, CS Faísca, Detrás do Marco, Edra, Galería Jazz, Café Bar A Pola, La Caja, Cantina Candela, CSOA Quinta da Carmiña, Choco Bar, La Casa de Arriba
– Baiona: Mercado da Tía Ni
– Cangas: Taberna do Jefe, Taberna O Rincón
– Moaña: La Bolera
– Gondomar: Rañolas Café
– Nigrán: CS Casa Colorida
– A Guarda: CS Fuscalho
– Pontevedra: Liceo Mutante

Igual que na fase anterior,TI PODES COLABORAR enviando as túas propias aportacións de contra-cultura en forma de artigos, reseñas, obriñas literarias e material gráfico de todo tipo.

Os formatos requeridos son:

Artigo (de opinión e/ou información, manifestos, cartas de denuncia, comunicados,…): entre 2.000 e 5.000 caracteres (sempre contando espazos en branco)

Obra literaria (poemas, relatos, contos,…): máximo 5.000 caracteres (en caso de máis, faránse varias entregas)

Material gráfico (fotografías, ilustracións, viñetas, gráficas, cadros sinópticos…): non hai limitacións (tamén poderán facerse en varias entregas)

Reseña (de libros, filmes, intervencións artísticas e/ou políticas,…): máximo 2.000 caracteres.

E se pertences a un colectivo (político, social ou cultural), envíanos unha nota cos teus eventos (manifestacións, actos, eventos,… ) no que indiques: nome da actividade, lugar, data, hora e prezo (ou calquer outrra condición para participar nel)…e nós o publicaremos no noso almanaque.

Como costume, todo en GALEGO e baixo licencia Envía as túas colaboracións a revistaaboia@gmail.com

“O concepto de democracia ofrece múltiples posibilidades de aplicación: dende a democracia directa, como nos ‘concellos abertos’, ata a representativa, onde a maioría non poden participar no proceso de decisións máis alo do voto”

Naturalmente, levado á realidade o concepto de democracia ofrece múltiples posibilidades de aplicación, pois podemos pasar de gobernos plenamente democráticos, entendidos como a capacidade de intervir directamente na toma de decisións, como poden ser os concellos abertos ou outras formas de goberno asembleario; ou ben a democracia representativa, que é a que funciona no mundo occidental, onde a maioría da xente, é dicir, as clases populares, non poden participar das decisións políticas máis aló do voto, con maior ou menor frecuencia.

Asemblea do soviet de Petrogrado (1917)

Como se orixina?

A democracia contemporánea xurde dun proceso revolucionario a finais do século XVIII e principios do XIX, cando unha clase social emerxente, a burguesía, toma o poder e establece unha forma de goberno acorde aos seus intereses e polo tanto en contra dos intereses da clase dominante ata entón, isto é, a aristocracia e o seu goberno duns poucos. Naturalmente, ese Estado que xurde das revolucións burguesas non está deseñado para garantir a participación de todos, senón para facilitar o control político das novas elites. Este control se conseguía vetando a participación restrinxindo a participación a través do sufraxio activo e pasivo mediante a renda ou a propiedade. O camiño cara o sufraxio universal, e en xeral á democracia representativa tal e como a coñecemos hoxe, é o froito das loitas das clases populares por aumentar a súa participación política.

Loitas activas.

A loita pola democracia entrou nunha fase álxida a partir das revolucións árabes de 2011, que estenderon a reclamación por unha verdadeira democracia en Europa, se ben xa se iniciaran anos antes procesos de loitas pola democracia anos antes, concretamente en América Latina. Alí, o epicentro da loita pola democracia está na revolución bolivarina que liderou Hugo Chávez, xerme dos procesos similares que xurdiron en outros Estados, como Bolivia i Ecuador, pero que tamén tivo unha marcada influencia nos movementos que reclamaban máis democracia no cono sur. Hai que entender que a loita pola democracia non só se trata dunha loita por acadar a maior capacidade de participación política. A democracia se constrúe a través de dúas patas fundamentais: a liberdade, entendida esta coma a capacidade dunha maioría da poboación para participar de forma crítica e continuada na vida política; pero tamén na igualdade, entendida esta como o reparto igualitario da riqueza, pois non pode existir unha participación política activa se non existe unha igualdade no material. Por isto, as loitas pola democracia abranguen á loita pola participación activa na xestión do poder e a loita pola igualdade.

O combate pola democracia non so está nas urnas, senón tamén nas rúas. Únete a colectivos que loiten por cousas que te parezan importantes.”

Qué podes facer ti?

Non podes ser un suxeito pasivo á espera que os demais decidan por ti. Desde o local existen procesos aos que te poder unir para conformar un tecido con capacidade para reclamar á democracia, para reclamar a capacidade para decidir sobre as cousas que afectar as nosas vidas. O combate pola democracia non so está nas urnas, senón tamén nas rúas. Polo tanto, únete a colectivos que loiten por cousas que te parecen importantes. Esta tamén é unha forma de construír democracia. Loita tamén pola democracia nos centros de traballo.

Manifestación en Gamonal (2014).

Foto: Rodrigo Mena Ruiz

“Dende mediados dos anos 90 hai un debate entre as persoas partidarias e opostas a regular internet”

Como se orixinan?
As novas tecnoloxías da información e a comunicación son hoxe unha ferramenta fundamental para o desenvolvemento e a organización social, política e económica. Aínda que internet aparece en 1969, non será ata os anos 80 que se dean diferentes procesos que buscan a reflexión, debate e acotación lexislativa dos dereitos e deberes ao redor de internet. Dende mediados dos anos 90 o debate centrarase entre as persoas partidarias de regular internet e as partidarias de non regulala. Pero será co inicio do s. XXI cando este proceso se acelere e se empecen a conformar os marcos normativos (por exemplo, a ONU recoñecerá no ano 2011, o acceso a internet, como un dereito humano) así como a consolidar as diversas loitas entre grupos con olladas confrontadas (seguridade vs. liberdade; negocio vs. ferramenta aberta; propiedade intelectual vs. cultura aberta;…).

Viñeta de Duncan Hill:

HAI UNHA ACTUALIZACIÓN DISPONIBLE PARA O TEU ORDENADOR;

LINUX “Guay, máis cousas gratis!“; WINDOWS “Outra vez non!“; MAC “Ooh, só 99 dolares“

Cal é a súa problematica?
Internet é un novo espazo no que se establecen novas relacións sociais, políticas e económicas. Os seus principais problemas son:
– Fenda Dixital: Refírese á diferenza na accesibilidade a internet, e ás novas tecnoloxías da información e a comunicación, que se dá entre comunidades. A fenda dixital ataca directamente ao dereito de acceso a Internet (dereito humano que posúe toda persoa para acceder a Internet coa fin de poder gozar e exercer os seu dereitos de liberdade de expresión, de opinión e outros dereitos humanos fundamentais). Norte América (87,7%), Oceanía (72,9%) e Europa (70,5%) ocupan as posicións onde a penetración de internet na poboación é maior. Fronte a eles atópanse Asia (34,7%) e África (26’5%)1.
– Censura: Proceso a través do cal os gobernos ou outros grupos desenvolven diferentes procedementos para poder controlar ou suprimir determinados contidos de internet como a disidencia, a resposta social ou a difusión de contidos que afectan ás clase de poder,

“A comercialización de datos move 100.000 millóns de dolares ao ano”

– Privacidade: As grandes empresas e os gobernos controlan a información que posúen as usuarias de Internet, interactuando por medio de diversos mecanismos en liña a través dos que pode analizar, capturar e intercambiar datos privados dxs usuarixs. A comercialización de datos move 100.000 millóns de dólares anualmente.2
– Dereito ao esquecemento: Dereito que ten o titular dun dato persoal a borrar, bloquear ou suprimir información persoal que considera obsoleta, inapropiada ou que dalgún xeito restrinxe o libre desenvolvemento dalgún dos seus dereitos fundamentais.
Cales son as loitas activas?
Como reacción ao contexto de crecente limitación de dereitos, atópanse diferentes movementos que buscan defender, recuperar ou avanzar sobre os dereitos na rede. Estes pódense clasificar en:
– Open source. Son movementos dedicados a defender os sistemas de código aberto e/ou compartido.
– Defensa da privacidade. Actúan contra as políticas que permiten obter de información electrónica de cada usuarix.
– Anticomerciais. Movementos que actúan contra o spamming e contra o uso comercial dos datos persoais dxs usuarixs.
– Liberdade de expresión. Buscan xerar marcos de protección da liberdade de expresión.
– Decodificación. Amósanse a favor da encriptación  e néganse a que se estableza ningún tipo de normativa que obrigue a poñer o código dispoñible.
– Divulgación do coñecemento. Buscan a difusión e divugación de contidos culturais, científicos e educativos, a través dun acceso universal e de espazos compartidos.
– Transparencia. Movementos que pretenden que a información dos entes gobernamentais e privados publiquen a súa información interna.

Notas:

1Datos de World Internet Users, 2014: http://www.internetworldstats.com/stats.htm
2 Datos publicados no estudo da consultora Roland Berger.

“O antiespecismo é unha ideoloxía contra a discriminación dos animais por razón de especie”

Foto: Equanimal

As orixes do problema

A ideoloxía especista vén medrando dende a orixe da maioría das culturas, (xa se dá un enfoque cousificado dos animais nas escrituras maís antigas). Esta postura continuará na práctica totalidade do pensamento moderno que defende a propiedade, o usufruto e a explotación dos animais non humanos pola humanidade, en aras da súa imperfección e a súa carencia de pensamento racional. Este xeito de pensar atopou o seu reflexo na realidade social ate a aparición dos Movementos de Liberación Animal a principios da década de 1970.

Os dereitos animais.

A recente preocupación polo estatus ontolóxico dos non humanos agromou en certas melloras (algunhas, certo é, de carácter cuase-simbólico) que permitiron finiquitar certas prácticas crueis e denigrantes como a vivisección, a experimentación, o confinamento extremo nas gaiolas de engorde ou, mesmo a tauromaquia. Parte da culpa destas mellorías tívoa a Declaración Universal dos Dereitos Animais asinada en Londres no 1977, que partía da base de que todo animal, con respecto ao trato humano, posúe certos dereitos como o “dereito á existencia, e a un trato digno e respectuoso”. Mentres, a precisión deste punto divide fortemente ás defensoras dos dereitos animais entre benestaristas e abolicionistas:

– Benestaristas: Defenden o trato benévolo e “humanitario” a todo animal non humano que estea baixo dominio humano. Avogan pola fin da tortura e dos malos tratos. Non se posicionan contra o seu sacrificio sempre que este sexa beneficioso para o ser humano e aconteza baixo condicións de non crueldade.

“O abolicionismo avoga pola total extinción das relacións de explotación dos animais non humanos por parte da humanidade”

– Abolicionistas: Avogan pola total extinción da relacións explotadoras dos animais non humanos por parte da humanidade. En reflexo disto, propugnan, a diferenza da corrente benestarista, o veganismo como medio de alimentarse e vivir respectuosamente con aqueles seres sentintes, non interferindo nas relacións que os animais non humanos poidan ter no seu habitat. Polo tanto, calquera explotación gandeira ha de ser abolida. Mais existen tamén divisións de opinións no tocante aos animais domesticados que verían moi complicada a súa existencia en medios naturais, como as galiñas ou os cans, cuxa domesticación despoxounos das mais elementais técnicas de supervivencia.

Peter Singer “A ignorancia é a primeira liña de defensa do especismo”

Tipos de maltrato animal:

Os animais de compañía son as vítimas máis comúns da crueldade, sendo os cans e cadelas os que máis denuncias reciben. A forma máis común de causarlle dano aos animais no planeta é disparándolles, pero podemos clasificar as formas de maltrato animal en:

1. Abandono de animais domésticos. Cada día millóns de animais son abandonados en diferentes espazos e condicións, provocando un contexto onde se producen todo tipo de agresións e violencia.

2. Maltrato en nome da ciencia.Os animais vense como un obxecto onde experimentar de xeito realista e a baixo custo. Esta consideración implica todo tipo de probas traumáticas e dolorosas.

3. Maltrato con finalidade económica. Poderiamos incluír aquí dous grande grupos: As empresas de cosméticos e téxtil así como as industrias cárnicas. Tanto nunhas como outras consideran aos animais como unha materia prima de onde obter beneficio a través do seu sacrificio.

4. Maltrato con finalidade lúdica.A tauromaquia, as pelexas de galos ou cans, a caza do raposo, etc son diferentes xeitos de entender o lecer e a diversión a través do maltrato e a morte dos animais.

E ti que podes facer?

Infórmate e informa ás persoas da túa contorna sobre os diferentes tipos de percibir a realidade na relación entre persoas e animais. Denuncia as situacións de maltrato que coñezas. Participa en campañas, iniciativas e mobilizacións que busquen a mellora das condicións de vida dos animais. Colabora e insírete en grupos antiespecistas e de abolición do maltrato animal.

“A xentrificación é a transformación artificial dun espazo urbano co obxeto de desprazar a poboación orixinaria e atraer a unha máis rica económicamente”

David Madden
“O contrario da xentrificación non é decadencia urbana; senón a democratización do espazo urbano”

Foto: Darwin Bell

Como se orixina?
O proceso de xentrificación provócase a través dunha serie de ‘pasos’ que seguen un esquema continuo:
1º) Desatención dunha zona concreta.
A eliminación (parcial ou total) dos servizos públicos, así como a eliminación de inversión pública por parte da administración, fai que o emprazamento vaia converténdose progresivamente nun espazo onde habitan persoas cun baixo poder adquisitivo.
2º)  Asociación da zona como un espazo “marcado”. Asóciase a zona, no imaxinario colectivo, a un espazo de pobreza, violencia e marxinalidade.
3º)Devaluación do prezo da zona. Coa imaxe negativa da zona, as persoas que poden abandónana e os prezos van caendo pouco a pouco.
4º) Especulación na zona. Eses prezos tan baixos atraen a grandes inversores e a administración pública (que tamén se pode incorporar como “mercadora”) xera marcos que facilitan isto aínda máis (plans especiais, axudas públicas, ,…).
5º) Presentación da “única” solución. En xeral sóense presentar os procesos de xentrificación como Plans “salvadores” da situación da zona. Ponse o acento na grande inversión, nos postos de traballo que se van xerar, na recuperación da zona,… A zona empeza a chamar a atención de novo.
6º) Encarecemento progresivo da zona. Progresivamente aumenta o custo da vida (novos negocios e servizos, maior valor do solo,…) ao tempo que cada vez se vai instalando quen pode facer fronte a ese estilo de vida.
7º) Expulsión da poboación orixinaria. O aumento do custo da vida, provoca que as persoas de baixos recursos deban deixar o seu lugar de residencia a través dun acordo coa administración ou da forza.
8º)  Despersonalización e comercialización da zona. O espazo ponse de moda e pérdese a identidade do lugar. Desaparecen as dinámicas e espazos de sempre. Xérase unha nova identidade “neutra” baseada no turismo, a vivenda e o comercio.

Foto: Bringo

Cales son os problemas derivados da xentrificación?
A xentrificación asóciase fundamentalmente a un máis que probable interese das clases medias por vivir nos centros da cidade. O factor de atracción pode ser a arela de viviren preto dos seus postos de traballo, ocupar un espazo “de moda” e “actual” onde poidan ter un estilo de vida urbanita e tomar unha posición segura no mercado do solo.
A xentrificación soe implicar:
– Elitización dos espazos.
– Perda de identidade.
– Perda do Patrimonio (material e inmaterial).
– Comprensión do espazo xentrificado como un produto de consumo.
– Perversión da idea de convivencia (eliminar a “quen sobra”).

“A xentrificación é un conxunto de procesos que conlevan unha cidade con espazos segregados por clases sociais”

Xentrificacion e clase social
A vivenda e o barrio xogan un papel fundamental na constitución da clase social, realidade amplamente estudada pola ecoloxía social. As cidades son un produto histórico da organización social, onde as clases sociais e os actores históricos determinan a morfoloxía urbana. A xentrificación, é un fenómeno que implica necesariamente o concepto de clase social.
Trátase dun conflito no plano do urbanismo e da ocupación do espazo público dunha clase fronte a outra e implica directamente a existencia dunha segregación en función dos grupos sociais dentro da cidade. Ao tempo supón unha agresión contra as clases menos favorecidas, por parte das persoas máis enriquecidas.
E ti que podes facer?
Infórmate e informa á xente do teu redor sobre os procesos que se están a vivir na túa contorna (como pode ser o caso do Barrio do Cura en Vigo). Participa en mobilizacións e iniciativas que protexan os espazos e as persoas que neles habitan. Colabora con colectivos que denuncien e se enfronten aos procesos xentrificación. Actívate e defende os espazos, o patrimonio e, sobre todo, as persoas que se vexan afectadas por estes procesos.

“O mal uso do poder público é un mal endémico global. Dous
terzos da poboación do planeta considera que vive nun sistema
corrupto.”

Como se orixina?

No mundo actual a corrupción é un dos males endémicos que se percibe en case todas as sociedades. Dous terzos da poboación global considera que vive nun sistema corrupto. 1

A corrupción sacude todo tipo de institucións, dende os organismos internacionais como o FMI (caso Tapie) ata os concellos, deputacións e ministerios (Gurtel, Pokemon,…). Os gobernos perden ata 100.000 millóns de dólares por este tipo de prácticas2 e no mundo móvense ata 2 billóns de dólares en subornos3. Pero cales son as causas?

• Inoperancia práctica das institucións públicas (exceso de burocratización, non control nin seguimento,…).
• Non delimitación entre o público e o privado.
• Non exitencia dun axeitado ordenamento xurídico.
• Alta tolerancia social cara a gozar de privilexios privados. Isto fai que se desenvolva unha cultura na que o lucro prevalece sobre o civismo e a ética.
• Existencia de dinámicas que sosteñen e afortalan unha cultura da ilegalidade.
• Enfrontamento entre formas de organización e sistemas tradicionais cunha orde estatal moderna. As contradicións derivadas soen solventarse en moitos dos casos a través da corrupción.
• Situacións concretas que se dan en fendas entre o ordenamento xurídico e a orde social vixente.

José Ingenieros
“Ninguén pensa, onde todxs lucran; ninguén soña, onde todxs tragan”

Cales son as consecuencias?

A corrupción afecta á sociedade na que se instala, xeralmente, de xeito transversal. Ningún eido nin grupo social está libre de poder padecer procesos corruptos. Se ben é certo que o desenvolvemento da mesma nun eido determinado non implica necesariamente que suceda o mesmo noutro. As principais consecuencias da corrupción son:

• Consolidación de elites e burocracias políticas e económicas.

• Desgaste da credibilidade e lexitimidade dos gobernos e/ou do sistema en xeral.
• Reprodución dunha concepción patrimonialista do poder. É dicir, os bens, recursos e servizos acábanse entendendo como unha propiedade do goberno e, por extensión, dos gobernantes e os seus partidos.
• Redución dos ingresos fiscais e impedimento para que o público axuden ao desenvolvemento e o benestar social.
• Aprobación e modificación de leis e políticas, así como incumprimento de programas sen substento ou lexitimidade popular.
• Impulso dunha cultura da corrupción que, ao tempo contribúe, á súa multiplicación.
• Impulso de dinámica non cooperativas entre as diferentes persoas que conforman a sociedade.
• Esnaquizamento do medioambiente e dos dereitos sociais a través da non aplicación das leis que protexen estes eidos.

Como se relacionan corrupción e globalización?

A globalización ten activado un mecanismo que serve de saída aos países enriquecidos para seguir medrando a través do neocolonialismo. O neoliberalismo aplica un dobre raseiro ético: hai unha ética interior e outra exterior. Dentro das fronteiras as normas obrigan ao xogo limpo e fóra das mesmas, foméntase a desregulación e a ‘trampa’.

Ademais disto os grupos de lobby fan presión para derrogar as normas existentes e xerar marcos legais difusos para que este tipo de procesos sexan “normalizados” á hora do comportamento lexislativo dun país ou, canda menos, que non se controlen. O capitalismo actual busca “legalizar” moitas das prácticas corruptas (portas xiaratorias, clientelismo,…) a través de modificacións normativas concretas ou de acordos totais como poden ser o TTIP ou o TPP.

Foto: Ana Botella Crew

E ti que podes facer?

Evita todo tipo de tratos clientelares e de favor no teu día a día. Só consigues indirectamente seguir fomentando esa cultura que logo se reproduce cando se ten un cargo de responsabilidade. Infórmate e informa ás persoas da túa contorna. Actúa e denuncia as actitudes e os actos que coñezas. Participa en accións, iniciativas e campañas que confronten a corrupción e pula por sistemas nos que a transparencia sexa un dos alicerces centrais.

Fontes:

1. http://www.transparencia.org.es/IPC%C2%B4s/IPC_2013/Nota_de_Prensa_IPC_2013.pdf
2. http://eleconomista.com.mx/economia–global/2014/11/17/g20-acuerda–plan–evitar–offshore–fiscal
3. http://www.delitosfinancieros.org/atacar–la–corrupcion–poniendo–fin–al–secreto–en–torno–a–la–propiedad–de–las–companias/

Foto: Lorena Pajares

A Pobreza é a condición socioeconómica dunha poboación que non ten acceso aos recursos para satisfacer as necesidades psíquicas e físicas básicas que permiten
un nivel e unha calidade de vida axeitados (vivenda, alimentación, asistencia sanitaria,
educación, acceso á auga,…).

Pobreza vs  emprobrecemento.

A pobreza tense definido como un estado, circunstancia ou condición que xorde da incapacidade das persoas que a padecen. Esta concepción baséase na idea de que todas as persoas nacemos iguais e, polo tanto, temos as mesmas oportunidades.
Esta concepción, reforzada de sempre polos “valores” do capitalismo, implica que as persoas que viven en situación de pobreza son as únicas “culpables” da súa condición.

“As persoas teñen responsabilidade da súa situación no particular, pero son factores externos a elas os “responsables” da súa condición. Hai persoas
empobrecidas e non só persoas pobres.”

Fronte ao concepto pobreza, aparecería o concepto empobrecemento. O empobrecemento entende que ese estado no que as persoas son incapaces de satisfacer as necesidades básicas para ter un nivel e unha calidade de vida axeitados, non se debe tanto a factores relacionados coa persoa mesma senón a factores sociais, políticos e económicos que son os causantes do seu empobrecemento. Así pois enténdese que as persoas teñen responsabilidade da súa situación no particular, pero son factores externos a elas os “responsables” da súa condición. Falamos pois de persoas empobrecidas e non de persoas pobres.

Cales son as causas do empobrecemento ?

• Capitalismo e globalización. O sistema global actual entende que as empresas son quen marcan as normas polas que se rexen as sociedades e, polo tanto, en último termo, as vidas das persoas. Así pois a mercantilización de todos os recursos, bens e servizos, sumado a unha concepción da vida na que do que se trata é de obter o maior beneficio económico posible (sen atender ás consecuencias que isto causa) fai que a riqueza mundial estea cada vez máis concentrada nunhas poucas persoas.
• Menos do 1% da poboación mundial controla máis do 46% da riqueza mundial.
• As 85 persoas máis ricas do mundo posúen o mesmo que as 3.500 millóns de persoas máis pobres.
• 147 empresas controlan máis do 40% da economía global.
• Falta de Educación. A educación dota ás persoas coas competencias que necesitan para mellorar os seus medios de vida, posibilita a participación na toma de decisións e na equidade e proporciona máis alternativas de emprego dentro da forza laboral na vida diaria.
• 876 millóns de persoas son analfabetas (2/3 mulleres).
• En 40 anos, nun país que ofrecera igualdade de oportunidades aumentaría o seu ingreso per cápita un 23%.
• Se todas as mulleres cursaran :
  • + educación primaria a mortandade infantil reduciríase en 2/3 (189.000 mulleres salvarían a vida cada ano).
  • educación secundaria a mortandade infantil reduciríase nun 50% (salvaríanse 3 millóns de vidas ao ano).
• Desastres naturais. O consumo desmedido dos recursos naturais, a desmedido dos recursos naturais, a sobrepoboación, a lexilación laxa contra os desmáns contra o medioambiente, a urbanización ou a mala distribución demográfica fan que o territorio sexa máis vulnerable aos desastres da natureza. Esta situación implica un menos acceso aos recursos naturais, alimenticios e á auga, e polo tanto incrementa o nivel de pobreza das persoas que os padecen.
• Máis do 90% das mortes a causa de desastres naturais ocorreron nos países pobres.
• 325 millóns de persoa empobrecidas en situación extrema vivirán nas zonas máis propensas aos desastres naturais máis propensas aos desastres naturais.
• Guerras e Violencia. As guerras, invasións e conflitos armados soen implicar a destrución dos medios produtivos e das infraestruturas, a alteración da economía, o comercio nacional e internacional, aumenta a desocupación, morren e enferman persoas en idade de traballar, arruínanse recursos naturais, pérdense
  profesionais porque emigran cara a outros lugares,… E a consecuencia final é a ruptura dos lazos sociais e a ausencia de acceso á alimentación, á auga e ás
  condicións de saúde, mínimos.

Foto: Fernando Valenzuela.

“Infórmate e informa sobre as causas da pobreza, sinala aos maiores responsables e actúa para atallar o teu impacto no empobrecemento doutras persoas ”

E ti… que podes facer?

As persoas e pobos empobrecidos teñen unha casuística complexa que debemos comprender para darlle solución. Infórmate e informa ás persoas que te rodean sobre as causas e as consecuencias das situacións do empobrecemento. Pula por atallar ou reducir a través da túa actuación o teu impacto sobre o empobrecemento doutras persoas e pobos (consumo responsable,…). Participa nas diferentes campañas, iniciativas e accións que pulan pola súa fin. Actúa en organizacións e colectivos que busquen erradicar este mal endémico dende unha perpectiva de dignidade, xustiza e colaboración, que ao mesmo tempo se afasten da caridade.

Redacción.

Foto:whiteafrican

A soberanía é a capacidade que posúe un pobo para gobernar sobre si mesmo en tódolos eidos que lle atinxen (territorio, habitantes, leis…). O concepto de soberanía relaciónase directamente coas nocións de lexitimidade e independencia, fronte ao uso arbitrario do poder e ao dominio dun pobo sobre outro.

“A soberania alimentar é a facultade de cada pobo para definir as súas políticas agrarias e alimentarias ”

Que soberanías hai no terreo socio-económico?

-Soberanía alimentaria

• Facultade de cada pobo para definir as súas propias políticas agrarias e alimentarias apoiándose no desenvolvemento sostible e na seguridade alimentaria.
• Baséase     na     idea     de… protección do dereito dos pobos a alimentos nutritivos, axeitados, accesibles, producidos de forma sostible e ecolóxica.

Oponse    a…

…. política da FAO (baseada na dispoñibilidade de alimentos) incidindo na importancia da orixe e o modo de produción dos alimentos.

… política da OMC (baseada no principio de libre comercio) incidindo no fortalecemento e control da economía a través da lexislación.

– Soberania enerxética

• Capacidade dunha comunidade para exercer o control e para regular de xeito racional, limitado e sostible a explotación dos recursos enerxéticos.
• Baséase    na    idea    de… o dereito dos pobos ao control autónomo e á distribución equitativa dos seus recursos enerxéticos nun marco de sostenibilidade ambiental.

Oponse    a… calquera modelo de produción centralizado e en mans de poucas persoas ou empresas así como ao emprego de combustibles fósiles, caros e pouco accesibles.

– Soberanía tecnolóxica

• Capacidade dunha comunidade para tomar decisións en relación coa tecnoloxía que emprega; como, cando e por que modificala, e, sobre todo, con quen traballar este aspecto crucial para o desenvolvemento dunha sociedade.
• Baséase     na     idea     de… protección do dereito dunha comunidade de dominar os seus medios tecnolóxicos de tal xeito que non poidan ser controlados por outros intereses alleos. Incide na idea de autoconsumo e creación colectiva e aberta.

Oponse    a…o modelo capitalista actual que se basea nun modelo privativo que só proporciona ao consumidor o dereito ao uso da tecnoloxía adquirida.

Foto:    Han    Soete

Soberanía dos pobos vs. Globalización

No mundo actual o neoliberalismo impón a súas liñas ideolóxicas e o seu sistema de valores. A rendibilidade económica, a eficiencia, a “modernidade” ou a velocidade, son conceptos ligados ás ideas de homoxeneidade e de poder.

Vivimos unha nova onda colonizadora (onde non hai necesidade de ocupar os territorios fisicamente) baseada no desenvolvemento de normativas que consisten en baleirar de poder os órganos de soberanía popular para llo ceder ás empresas progresivamente.

Existen milleiros de factores e modelos que confrontan o modelo actual capitalista pero hai dúas liñas que marcan especialmente a xeración dunha nova cultura que rache coa existente:

Conservación dos Pobos Indíxenas. Os pobos indíxenas son colectividades que asumen unha identidade étnica en base a unha cultura, unhas institucións e unha historia que os definen como pobos autóctonos dun territorio. No mundo hai 370 millóns de indíxenas (5% da poboación mundial) repartidos en 70 países dos 6 continentes, que conservan máis de 5000 das 7000 linguas que hai no mundo. Ademais empregan prácticas baseadas na adaptación natural ao medio, polo que axudan a protexer a diversidade biolóxica mundial. Os 17 países que albergan máis de 2/3 dos recursos biolóxicos do planeta son os territorios tradicionais da maioría dos pobos indíxenas do mundo.

Cambio cara a un Estilo de Vida Sostible en occidente. A cultura occidental é quen impulsa o modelo capitalista actual, que xa hoxe abrangue todo o planeta e que empurra cara a unha situación non sustentable (calcúlase que en 2050 seremos 9.000 millóns de habitantes e necesitaremos 2,5 planetas como a Terra para cubrir as nosas necesidades). Fronte a isto xorden novas liñas que se apoian nun estilo de vida sostible (concepto que se basea en dar resposta ás necesidades básicas, ofrecer una mellor calidade de vida, minimizando o uso dos recursos naturais e emisións, e sen comprometer as necesidades das xeracións futuras).

E ti… Que podes facer?

Informarte e procura cooperativas e colectivos que aposten pola soberanía alimentaria, tecnolóxica e enerxética. Consume produtos de “km. 0“ (producidos na túa propia localidade) que sexan respectuosos co medio ambiente e procura converterte nun prosumidor (persoas que consumen o que elas mesmas producen). Actívate e implícate con outras persoas en tecer redes de produciónconsumo locais.

Ecoar))).